Zagadnienie zawiadamiania podatnika o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia od dawna wywoływało emocje. Istniejące w orzecznictwie rozbieżności w tym zakresie przecięła uchwała NSA z 18.06.2018 r., I FPS 1/18. Siedmiu sędziów tego Sądu uznało, że samo poinformowanie, że bieg terminu został zawieszony na skutek przesłanki z art. 70 § 6 pkt 1 o.p. jest wystarczające. 

 

W praktyce oznacza to, że takie zawiadomienie może zawierać tylko wskazanie jednostki redakcyjnej odpowiedniego przepisu, bez wyjaśnienia.

Przedmiotowa uchwała NSA odnosi się do sytuacji powszechnie spotykanej w praktyce dotkliwego dla podatników działania organów podatkowych, tj. do zawieszania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego na skutek wszczęcia przez odpowiednie organy postępowania karnego skarbowego mającego za przedmiot owo zobowiązanie podatkowe, a konkretnie jego niewykonanie.

Dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, było niejednlite. Pierwsze stanowisko uznawało za wystarczające dla wywołania skutku zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego wystarczające jest przywołanie w zawiadomieniu do podatnika przepisu art. 70 § 6 pkt 1 o.p., bez konieczności informowania o treści powyższego przepisu. Z kolei według drugiej linii orzeczniczej samo przywołanie w treści zawiadomienia wyłącznie art. 70 § 6 pkt 1 o.p. bez skonkretyzowania informacji wynikających z normy tego przepisu, nie może być uznane za wystarczające.

Ostatecznie problem wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w drodze uchwały z 18.06.2018 r., I FPS 1/18. Sąd uznał, że nie powinno mieć decydującego znaczenia, czy przyczyna stanowiąca o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zostanie przedstawiona w zawiadomieniu w trybie art. 70c o.p. w postaci przywołania właściwej tej przyczynie jednostki redakcyjnej Ordynacji podatkowej (art. 70 § 6 pkt 1), czy też w postaci przekazanej wprost informacji o wszczęciu postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe. Przywołanie art. 70 § 6 pkt 1 o.p. w ramach zawiadomienia kierowanego w trybie art. 70c o.p. oznacza, że podatnik uzyskuje wiedzę, że jego zobowiązanie podatkowe nie ulegnie przedawnieniu z upływem terminu wynikającego z art. 70 § 1 o.p. Taki przekaz daje także informację na temat przyczyny zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Nie jest to zatem przekaz nieprecyzyjny.

Bez wątpienia uchwała NSA zakończy spory dotyczące treści zawiadomienia podatnika o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia. Należy wskazać na pozytywny aspekt w postaci pewności prawa po stronie podatników, co niestety nie oznacza zakończenia sporów dotyczących upływu terminu przedawnienia – spektrum nierozstrzygniętych kwestii pozostaje bardzo szerokie. W tym kontekście niezwykle pozytywnie należy ocenić wyeliminowanie przesłanki wszczęcia postępowania o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe jako zawieszającej bieg terminu przedawnienia w projekcie nowej Ordynacji podatkowej przygotowanym przez Komisję Kodyfikacyjną Ogólnego Prawa Podatkowego.

Zapraszamy do lektury linii orzeczniczej pt. Zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w kontekście właściwego zawiadomienia podatnika, szczegółowo prezentującej stanowiska sądów administracyjnych w tym zakresie, w tym sedno czerwcowej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego.

 

Iwona Kaczorowska

LEX Navigator Procedury Podatkowe